هماتوکریت

نام آزمایش: Hematocrit (HCT)
نام فارسی: هماتوکریت
نام اختصاری: HCT
نام بخش: Hematology
نمونه مورد نیاز: خون وریدی

هماتوکریت درصد حجم گلبول‌های قرمز (RBC) را نسبت به حجم کل خون نشان می‌دهد و یکی از شاخص‌های مهم در ارزیابی کم‌خونی و غلظت خون است.

کاربردهای آزمایش HCT

• تشخیص کم‌خونی (HCT پایین)
• تشخیص پلی‌سیتمی (HCT بالا)
• بررسی کم‌آبی بدن (Dehydration)
• ارزیابی ریسک جراحی و خونریزی
• بررسی خونریزی‌های حاد یا مزمن
• پیگیری درمان کم‌خونی یا شیمی‌درمانی

مقادیر طبیعی

• مردان: 38% – 52%
• زنان: 35% – 47%
• زنان باردار: > 33%
• نوزادان: 44% – 64%
• کودکان: بسته به سن 30% – 44%

آمادگی قبل از آزمایش

نیازی به ناشتایی نیست. در صورت مصرف دارو، اطلاع به پزشک یا آزمایشگاه توصیه می‌شود.

روش انجام آزمایش

• روش دستی (میکروهماتوکریت)
• روش اتوماتیک (امپدانس یا فلوسایتومتری)

افزایش HCT

• COPD و بیماری‌های ریوی مزمن
• پلی‌سیتمی ورا
• زندگی در ارتفاعات بالا
• کم‌آبی بدن
• دوپینگ (EPO)
• بیماری‌های قلبی مادرزادی

کاهش HCT

• کمبود آهن، B12 یا فولات
• خونریزی حاد یا مزمن
• بیماری‌های مغز استخوان (آپلاستیک)
• همولیز (داسی‌شکل، تالاسمی)
• نارسایی کلیوی (کاهش EPO)
• بیماری‌های مزمن التهابی

تداخلات آزمایش

مثبت کاذب:

• ماکرومولکول‌ها (مثل مولتیپل میلوما)
• تورنیکت طولانی
• انقباض گلبول‌های قرمز

منفی کاذب:

• رقیق شدن نمونه
• نمونه‌گیری از ناحیه ادماتوز
• سانتریفیوژ نامناسب
• همولیز نمونه
• برخی آنمی‌های خاص (داسی‌شکل، اسفروسیتوز)