hs-CRP

نام آزمایش: High-Sensitivity C-Reactive Protein
نام اختصاری: hs-CRP
نام بخش: Immunoassays – Immunity Markers
نمونه مورد نیاز: خون وریدی

آزمایش hs-CRP یک تست بسیار حساس برای اندازه‌گیری میزان التهاب خفیف و مزمن در بدن است.

برخلاف CRP معمولی که برای تشخیص التهاب شدید (مانند عفونت‌ها) استفاده می‌شود، hs-CRP قادر است افزایش‌های جزئی این پروتئین را شناسایی کند؛ این افزایش‌های خفیف می‌توانند نشانه‌ای از خطر بیماری‌های قلبی-عروقی باشند.

چه زمانی انجام آزمایش hs-CRP توصیه می‌شود؟

• ارزیابی خطر بیماری‌های قلبی-عروقی (حمله قلبی، سکته مغزی، آترواسکلروز)
• بررسی و پایش بیماری‌های التهابی مزمن مانند:
  • روماتیسم مفصلی (RA)
  • لوپوس
  • واسکولیت
• ارزیابی وضعیت سندرم متابولیک (چاقی، دیابت نوع ۲، فشار خون بالا)
• بررسی غیرمستقیم خطر برخی سرطان‌ها (مانند سرطان کولون)

آمادگی قبل از آزمایش

نیازی به ناشتایی نمی‌باشد، مگر اینکه همزمان آزمایش‌های دیگری (مانند قند یا چربی خون) درخواست شده باشد.
در صورت مصرف دارو، با پزشک مشورت کرده یا به آزمایشگاه اطلاع داده شود.

روش انجام آزمایش

• Immunoturbidimetry
• Immunoluminometric Assay (ILMA)

دامنه مرجع

1) ارزیابی خطر بیماری‌های قلبی-عروقی:

• خطر پایین: ≤ 1 mg/L
• خطر متوسط: 1 – 3 mg/L
• خطر بالا: ≥ 3 mg/L

2) ارزیابی التهاب:

• التهاب خفیف/مزمن: 0 – 10 mg/L
• التهاب شدید: > 10 mg/L (اغلب عفونت یا التهاب حاد)

عوامل افزایش دهنده سطح hs-CRP

بیماری‌ها و شرایط پزشکی:

• بیماری‌های قلبی-عروقی (آترواسکلروز، ACS)
• دیابت نوع ۲ و سندرم متابولیک
• بیماری‌های التهابی مزمن (RA، لوپوس، پسوریازیس، IBD)
• عفونت‌های حاد
• آپنه خواب
• بیماری‌های لثه (پریودنتال)

سبک زندگی و عوامل فردی:

• چاقی (به‌ویژه شکمی)
• سیگار کشیدن
• کم‌تحرکی
• افزایش سن
• استرس مزمن
• بارداری

عوامل کاهش دهنده سطح hs-CRP

• داروها: استاتین‌ها، متفورمین، آسپیرین دوز پایین، کورتیکواستروئیدها
• کاهش وزن (به‌خصوص چربی شکمی)
• ورزش منظم
• ترک سیگار
• رژیم غذایی سالم (میوه، سبزیجات، ماهی چرب، غلات کامل)

عوامل ایجادکننده تداخل در آزمایش

1) مثبت کاذب:

• عفونت‌های حاد (سرماخوردگی، آنفولانزا، عفونت ادراری و…)
• تروما، جراحی، سوختگی، واکسیناسیون
• ورزش سنگین
• کم‌خوابی
• داروهای هورمونی (استروژن، OCP)
• بارداری

2) منفی کاذب:

• نمونه‌گیری خیلی زود یا پس از فروکش التهاب
• مصرف داروهای ضدالتهاب (NSAIDs، کورتون، داروهای بیولوژیک)
• مصرف مکمل‌ها (امگا-۳، ویتامین D)
• نارسایی شدید کبدی