نام آزمایش: Arginine (اسید آمینه آرژنین)
نام اختصاری: Arginine
نام بخش: Special Biochemistry
نمونه مورد نیاز: خون وریدی، ادرار 24 ساعته
آرژنین یک اسید آمینه نیمه ضروری است که نقش مهمی در سنتز اکسید نیتریک (NO)، دفع آمونیاک، عملکرد سیستم ایمنی و ترشح هورمون های رشد دارد.
عملکردهای اصلی اسید آمینه آرژنین:
- پیش ساز اکسید نیتریک (NO): عامل تنظیم فشار خون و گشادکنندگی عروق.
- شرکت در چرخه اوره: دفع آمونیاک سمی.
- سنتز کراتین: مهم برای انرژی عضلات و مغز.
- تحریک تولید هورمون ها: ترشح هورمون رشد (GH).
- تقویت سیستم ایمنی: فعال سازی ماکروفاژها و بهبود زخم.
منابع غذایی حاوی آرژنین: گوشت بوقلمون، دانه کدو تنبل، سویا، تخم مرغ، ماهی سالمون.
مکمل ها:
- ال-آرژینین (L-Arginine): استفاده در ورزشکاران و بیماران قلبی.
- آرژینین آلاکوت (Arginine AKG): ترکیب با آلفا -کتوگلوتارات برای جذب بهتر.
چه زمانی انجام آزمایش Arginine توصیه می شود؟
- بررسی علت هایپرآرژنینمی (کمبود آنزیم آرژناز): باعث افزایش آرژنین و آمونیاک در خون شده و دارای علائمی مانند: تشنج، تاخیر رشد، اسپاستیسیتی عضلات می باشد.
- بررسی سیترولینمی و کمبود اورنیتین ترانس کاربامیلاز (OTC Deficiency): ممکن است سطح آرژنین کاهش یابد.
- بررسی سایر اختلالات متابولیک اسیدهای آمینه: هموسیستینوری و فنیل کتونوری (PKU).
- بررسی نارسایی کبد: کاهش متابولیسم آرژینین (افزایش سطح آمونیاک).
- بررسی نارسایی کلیه: اختلال در دفع نیتروژن.
- بررسی اختلالات رشد و ترشح هورمون رشد (GH): آرژنین ترشح هورمون رشد را تحریک می کند.
- بررسی بیماری های قلبی – عروقی و فشار خون: در صورت وجود علائمی مانند: فشار خون بالا، نارسایی قلبی، آترواسکلروز و اختلالات اندوتلیال.
- بررسی سیستم ایمنی و التهابات مزمن: سپسیس، سوختگی های شدید، بیماری های التهابی روده (کرون و کولیت اولسراتیو).
- بررسی وضعیت تغذیه و کمبودهای غذایی: سوءتغذیه پروتئینی، سندرم های سوء جذب، بیماران تحت تغذیه وریدی طولانی مدت.
- کاربرد در بیماری های عصبی: آرژنین در سنتز کراتین نقش دارد. در برخی اختلالات عصبی مانند صرع، آلزایمر و ام اس (MS) ممکن است تغییراتی در متابولیسم آرژنین دیده شود.
- پیگیری درمان با مکمل های آرژینین: در نارسایی احتقانی قلب، فشار خون بالا یا اختلالات نعوظ.
- بررسی عملکرد کبد و کلیه: چون این اندام ها در متابولیسم آرژنین نقش دارند.
آمادگی قبل از آزمایش:
ناشتایی ۸-۱۲ نیاز می باشد. لازم است در صورت مصرف دارو، با پزشک مشورت کرده و یا به کارشناس آزمایشگاه اطلاع داده شود.
روش انجام آزمایش:
- روش آنزیماتیک: واکنش های آنزیمی خاصی را جهت سنجش آرژنین به کار برده می شود.
- اسپکترومتری جرمی (Tandem MS): در غربالگری نوزادان جهت بررسی اختلالات متابولیک استفاده می شود.
- کروماتوگرافی مایع با عملکرد بالا (HPLC): دقیق ترین روش جهت اندازه گیری اسیدهای آمینه از جمله آرژنین می باشد.
دامنه مرجع:
سطوح نرمال آرژنین در خون (سرم/ پلاسما):
- بالغین: 120-50 (µmol /L).
- نوزادان: 40-140 (µmol/L).
- کودکان: 30-120 (µmol/L).
- افزایش سطح (احتمال هایپرآرژنینمی): 200 (μmol/L).
- کاهش سطح: <30 (μmol/L).
دامنه نرمال آرژنین در ادرار (۲۴ ساعته): 150-10 µmol در 24 ساعت.
عوامل افزایش دهنده سطح آرژنین (Hyperargininemia):
- کمبود آنزیم آرژیناز (Arginase Deficiency)
- اختلالات چرخه اوره (Urea Cycle Disorders)
- کاهش دفع نیتروژن
- مصرف بیش از حد مکمل های آرژنین
عوامل کاهش دهنده سطح آرژنین(Hypoargininemia):
- سوء تغذیه یا کمبود پروتئین
- عفونت های شدید یا استرس متابولیک
- اختلالات گوارشی
- نارسایی کبدی پیشرفته
- مصرف برخی داروها
عوامل ایجاد کننده تداخل در آزمایش Arginine:
1) عوامل ایجاد کننده نتایج مثبت کاذب:
- مصرف برخی داروها: مکمل های آرژنین، داروهای حاوی گوانیدینو استات، نیتروپروساید سدیم.
- اختلالات پیش از آزمایش: عدم رعایت ناشتایی کافی.
- اختلالات آزمایشگاهی: آلودگی نمونه با مواد حاوی گوانیدین، همولیز نمونه، نگهداری نامناسب نمونه.
2) عوامل ایجاد کننده نتایج منفی کاذب:
- شرایط بالینی خاص: استرس شدید قبل از نمونه گیری، تب بالا، عفونت حاد.
- اختلالات آزمایشگاهی: وجود لیپمی شدید در نمونه خون، ذخیره نامناسب نمونه ادرار، استفاده از ضد انعقاد نامناسب.
لینک داخلی: gohardashtlab.com
اینستاگرام: www.instagram.com/gohardasht_lab