نام آزمایش: Blood Glucose (3 pm) (قند خون ۳ بعد از ظهر)

نام اختصاری: BS (3pm)
نام بخش: Blood Chemistry
نمونه مورد نیاز: خون وریدی

قند خون ۳ بعد از ظهر:

دیابت یک بیماری متابولیک مزمن است که با افزایش سطح گلوکز خون به علت اختلال در ترشح یا عملکرد انسولین مشخص می‌شود.
انسولین به سلول‌ها کمک می‌کند گلوکز را جذب کنند. در دیابت نوع ۱ انسولین کافی تولید نمی‌شود و در نوع ۲ مقاومت به انسولین وجود دارد.
با مدیریت صحیح، می‌توان از عوارض دیابت پیشگیری کرد. روش‌های نوین کنترل قند خون شامل پمپ‌های انسولین هوشمند و داروهای GLP-1 RA هستند.

آزمایش Blood Glucose (3 pm) برای اندازه‌گیری سطح قند خون در ساعت ۳ بعدازظهر انجام می‌شود و بخشی از پایش روزانه قند خون،
به‌ویژه در بیماران دیابتی یا افراد دارای اختلالات متابولیک محسوب می‌گردد.

موارد کاربرد آزمایش

  • پایش بیماران دیابتی و تنظیم دوز دارو یا انسولین
  • تشخیص هیپوگلیسمی بعدازظهر
  • ارزیابی دیابت بارداری
  • بررسی مقاومت به انسولین و پیش‌دیابت
  • ارزیابی عملکرد داروهای دیابت (DPP-4 ،GLP-1)
  • بررسی سندرم دامپینگ پس از جراحی معده
  • پایش بیماران بستری (خصوصاً ICU)

آمادگی قبل از آزمایش

در بیماران دیابتی (پایش روزانه)

  • نیازی به ناشتایی نیست (مگر دستور پزشک)
  • غذا و دارو طبق روال مصرف شود
  • آزمایش حدود ۲ ساعت پس از ناهار انجام شود

در بررسی‌های تشخیصی

  • رژیم غذایی معمول داشته باشید
  • از وعده‌های بسیار شیرین یا سنگین پرهیز شود
  • فعالیت بدنی شدید نداشته باشید
  • از نوشیدنی شیرین، قهوه، الکل و سیگار خودداری شود
  • جویدن آدامس یا مصرف تنقلات ممنوع است
  • آب نوشیدن بلامانع است

روش انجام آزمایش

  • Glucose Oxidase (GOD)
  • Hexokinase (HK)
  • Glucose Dehydrogenase (GDH)
  • روش‌های الکتروشیمیایی (گلوکومتر)
  • روش‌های فتومتریک و بیوسنسوری پیشرفته

دامنه مرجع

  • افراد سالم: 70–140 mg/dL (3.9–7.8 mmol/L)
  • پیش‌دیابت: 140–199 mg/dL (7.8–11 mmol/L)
  • دیابت: ≥200 mg/dL
  • هدف درمانی در دیابتی‌ها: <180 mg/dL
  • هیپوگلیسمی خفیف: <70 mg/dL
  • هیپوگلیسمی شدید: <54 mg/dL

عوامل افزایش‌دهنده قند خون

  • ناهار پرکربوهیدرات (نان سفید، برنج، شیرینی)
  • کم‌تحرکی بعد از غذا
  • استرس و بیماری‌های حاد
  • اختلالات هورمونی مانند آکرومگالی
  • داروها: کورتون‌ها، دیورتیک‌ها، ضدافسردگی‌ها
  • دیابت کنترل‌نشده یا مقاومت به انسولین

عوامل کاهش‌دهنده قند خون

  • تزریق انسولین یا مصرف داروهای کاهنده قند
  • مصرف کم کربوهیدرات در ناهار
  • ورزش شدید پس از غذا
  • سندرم دامپینگ پس از جراحی معده
  • نارسایی کبد یا کلیه
  • مصرف الکل

تداخلات آزمایش

نتایج مثبت کاذب

  • کورتیکواستروئیدها، سفالوسپورین‌ها، اپی‌نفرین
  • کم‌آبی بدن
  • نوشیدنی‌های انرژی‌زا قبل آزمایش
  • آلودگی نمونه یا تأخیر در جداسازی سرم

نتایج منفی کاذب

  • مصرف ویتامین C یا آنتی‌اکسیدان‌ها
  • پلی‌سیتمی
  • نگهداری نامناسب نمونه یا همولیز