نام آزمایش: Anti RNP
بخش: ایمونولوژی
نمونه مورد نیاز: خون وریدی (سرم)
نام های دیگر: آنتیبادی ضد-U1RNP، آنتیبادی ضد-Ribonuclear Protein، و آنتیبادی ضد-SmRNP
آزمایش های مکمل: ANA (آنتیبادی ضد هستهای)، CRP، ESR، Anti-Scl-70، Anti-Smith (Anti-Sm)
آزمایش Anti-RNP (یا آزمایش آنتیژن ریبونوکلئوپروتئین) نوعی آزمایش خون است که برای تشخیص آنتی بادی های ضد هسته ای (RNP) در بدن استفاده میشود. این آنتی بادی ها اغلب در بیماران مبتلا به بیماری های خودایمنی، به ویژه لوپوس اریتماتوز سیستمیک (SLE) و بیماری مختلط بافت همبند (Mixed Connective Tissue Disease – MCTD)، تولید میشوند. حساسیت Anti-RNP در بیماری های مختلف روماتولوژی مانند: بیماری بافت پیوندی مختلط(MCTD) 100%-95، لوپوس اریتماتوز سیستمیک(SLE) 44%-38، لوپوس دیسکوئید: 30%-20، اسکلرودرمی: 30%-20، آرتریت روماتوئید: ۱۰% می باشد.
چه زمانی انجام آزمایش Anti-RNP توصیه می شود؟
□ ایجاد علائمی مانند: اختلالات پوستی، درد مفاصل، خستگی مفرط، تب.
□ تشخیص بیماری های خودایمنی: تشخیص بیماری مختلط بافت همبند (MCTD)، تشخیص لوپوس اریتماتوز سیستمیک (SLE)، اسکلرودرمی و پلیمیوزیت.
□ پیگیری بیماری: میتوان از این آزمایش برای پیگیری روند بیماری و پاسخ به درمان استفاده کرد.
علائم بیماری ها ی مرتبط با Anti RNP چیست؟
□ بیماری مختلط بافت همبند (MCTD): تورم و درد مفاصل، تورم دست ها، سفید یا آبی شدن انگشتان دست و پا (پدیده رینود)، راش های پوستی، علائم ریوی، علائم کلیوی.
□ لوپوس اریتماتوز سیستمیک (SLE): درد و تورم مفاصل، خستگی مفرط، زخم های پروانه ای بر روی بینی و گونه ها، حساسیت به نور، علائم عصبی، علائم کلیوی، تب های مکرر و بدون دلیل مشخص.
□ اسکلرودرمی (Scleroderma): سفتی و ضخیم شدن پوست، تغییر رنگ انگشتان در سرما یا استرس (پدیده رینود)، مشگلات گوارشی (سوزش سر دل، مشکل در بلع، اسهال)، مشکلات ریوی (فیبروز ریوی، فشار خون ریوی)، علائم کلیوی (فشار خون بالا یا مشکلات کلیوی).
□ پلی میوزیت (Polymyositis): ضعف عضلانی در عضلات نزدیک به تنه (شانه ها و ران ها)، احساس خستگی مداوم، درد عضلانی، مشکل در بلع، تنگی نفس.
آمادگی قبل از آزمایش:
نیازی به ناشتا بودن و محدودیت خاصی نمی باشد. لازم است در مورد داروهای مصرفی با پزشک مشورت کرده و یا به کارشناس آزمایشگاه اطلاع داده شود.
روش انجام آزمایش:
□ از روش های ایمونواسی مانند: الایزا (ELISA) یا ایمونوفلورسانس استفاده میشود.
دامنه مرجع:
□ نتیجه مثبت ضعیف: می تواند نشان دهنده مراحل اولیه بیماری، فعالیت خفیف بیماری یا وجود سایر شرایط التهابی در بدن باشد بنابراین، نیاز به بررسی بیشتر و انجام آزمایش های تکمیلی (آزمایش ANA) می باشد.
□ نتیجه مثبت قوی: وجود آنتی بادی های ضد RNP می تواند نشان دهنده بیماری مختلط بافت همبند (MCTD)، لوپوس یا سایر بیماری های خودایمنی مانند: اسکلرودرمی و پلیمیوزیت باشد.
□ نتیجه منفی: عدم وجود آنتی بادی ضد RNP می تواند نشان دهنده این باشد که فرد به بیماری های مرتبط با این آنتی بادی (MCTD یا SLE) مبتلا نیست. اما، در مراحل اولیه بیماری یا در برخی موارد نادر، ممکن است سطح آنتی بادی به حدی نباشد که در آزمایش قابل تشخیص باشد بنابراین، نتیجه آزمایش ممکن است منفی گزارش شود.
□ بر اساس آزمایش الایزا، نتیجه منفی کمتر از ۲۰ واحد ، نتیجه مرزی 25-20 واحد و نتیجه مثبت بیشتر از ۲۶ واحد می باشد.
عوامل افزایش دهنده سطح Anti-RNP در آزمایش کدامند؟
□ بیماری های خودایمنی: بیماری مختلط بافت همبند ((MCTD، لوپوس اریتماتوز سیستمیک (SLE)، اسکلرودرمی (Scleroderma)، پلیمیوزیت (Polymyositis) و درماتومیوزیت (Dermatomyositis).
□ عوامل ژنتیکی: برخی افراد به دلیل زمینه ژنتیکی مستعد تولید آنتی بادی های خودایمنی مانند: Anti-RNP هستند.
□ عفونت ها یا عوامل محیطی: برخی عفونت های ویروسی یا عوامل محیطی (قرار گرفتن در معرض سموم).
عوامل کاهش دهنده سطح Anti-RNP در آزمایش کدامند؟
□ داروهای سرکوبکننده سیستم ایمنی: (کورتیکواستروئیدها، متوتروکسات یا سیکلوفسفامید).
□ درمان های بیولوژیک: استفاده از داروی ریتوکسیماب.
□ اصلاح سبک زندگی: کاهش استرس، رژیم غذایی سالم، ورزش منظم.
عوامل ایجاد کننده تداخل با آزمایش Anti-RNP کدامند؟
1) عوامل ایجاد کننده نتایج مثبت کاذب:
□ وجود دیگر آنتی بادی های خودایمنی: ANA یا آنتی بادی های ضد Sm.
□ عفونت ها: عفونت های ویروسی یا باکتریایی.
□ بیماری های التهابی غیرخودایمنی: آرتریت روماتوئید، هپاتیت خودایمنی.
□ برخی داروها: هیدرالازین، پروکائین آمید، ایزونیازید.
2) عوامل ایجاد کننده نتایج منفی کاذب:
□ مراحل اولیه بیماری: به علت بالا نبودن سطح Anti-RNP به اندازه کافی.
□ استفاده از داروهایی مانند: کورتیکواستروئیدها، متوتروکسات یا سیکلوفسفامید.
□خطاهای آزمایشگاهی: خطا در جمعآوری و نگهداری نمونه.
آزمایشگاه گوهردشت یکی از بهترین آزمایشگاه کرج بوده که هدف آن پایش سلامت شماست.