آزمایشگاه گوهردشت

کیست هیداتید

🧬 آزمایش Anti Hydatid Ab (IgG) (آنتی بادی ضد کیست هیداتید از کلاس IgG)

نام اختصاری: Hydatid Ab(IgG)
نام‌های دیگر آزمایش: Echinococcus IgG antibody, Hydatid Disease, Echinococcosis diagnostic
نام بخش: Immunoassays-Infectious Diseases
نمونه مورد نیاز: خون وریدی، نمونه بافت (بیشتر کبد)، مایع درون کیست
آزمایش‌های مکمل: سونوگرافی، سی تی اسکن، MRI

🔬 توضیحات

بیماری هیداتید یا اکینوکوکوزیس (Echinococcosis) یک عفونت انگلی ناشی از کرم نواری (Echinococcus granulosus) است. این بیماری با تشکیل کیست‌های پر از مایع (کیست هیداتید) در اندام‌های مختلف بدن، به ویژه کبد، ریه و مغز شناخته می‌شود. میزبان واسط این انگل، گوسفند، بز، گاو و انسان است و میزبان نهایی سگ‌ها و سایر گوشتخواران هستند. انتقال به انسان از طریق مصرف آب یا غذای آلوده یا تماس مستقیم با سگ‌های آلوده صورت می‌گیرد.
آزمایش آنتی‌بادی IgG ضد کیست هیداتید (Anti Hydatid Ab (IgG)) سطح آنتی‌بادی IgG ضد انگل اکینوکوکوس گرانولوزوس را در خون اندازه‌گیری می‌کند تا عفونت فعال یا گذشته را تشخیص دهد.

📌 چه زمانی انجام آزمایش توصیه می‌شود؟

  • تشخیص اولیه بیماری: شناسایی آنتی‌بادی‌های IgG در بیماران با علائم مشکوک به کیست هیداتیک (درد شکم، سرفه مزمن، تنگی نفس، سردرد، تشنج، اختلالات بینایی، زردی یا وجود توده در کبد/ریه).
  • افتراق عفونت فعال از گذشته:
    • IgG مثبت + علائم بالینی + یافته‌های تصویربرداری: عفونت فعال
    • IgG مثبت + بدون علائم یا کیست فعال: عفونت قدیمی یا پاسخ ایمنی قبلی
  • بررسی عود بیماری: افزایش مجدد سطح IgG در بیمارانی که سابقه کیست هیداتیک داشته‌اند
  • پیگیری پاسخ به درمان: کاهش تیتر آنتی‌بادی پس از جراحی یا دارو (آلبندازول) نشان‌دهنده موفقیت درمان است.
  • غربالگری در مناطق اندمیک: مناطق روستایی با فعالیت دامداری.

🧷 آمادگی قبل از آزمایش

ناشتایی نیاز نیست. در صورت مصرف دارو، با پزشک مشورت کرده یا به کارشناس آزمایشگاه اطلاع دهید.

⚙️ روش‌های انجام آزمایش

  • ELISA و ایمونوبلاتینگ (IB): روش‌های اصلی با حساسیت بالا
  • تست کازونی (Casoni Skin Test): حساسیت 75-85%
  • هماگلوتیناسیون غیر مستقیم (IHA)
  • واکنش زنجیره‌ای پلیمراز (PCR) برای تشخیص DNA اکینوکوکوس گرانولوزوس در نمونه‌های بافتی یا مایع کیست

📊 دامنه مرجع

  • مثبت: نمونه با 1/1 OD ≥ ۱:۱۶۰ (وجود آنتی‌بادی IgG، عفونت فعال یا گذشته)
  • منفی: نمونه با 1 OD ≤ ۱:۸۰ (عدم شناسایی IgG)
  • حساسیت تست در کیست‌های کبدی: ~85%
  • حساسیت تست در کیست‌های ریوی: 35-50%

📈 عوامل افزایش‌دهنده سطح Anti Hydatid Ab (IgG)

  • عفونت فعال یا اخیر: کیست‌های زنده و فعال
  • پارگی کیست
  • بیماری‌های خودایمنی: لوپوس، سیروز، آرتریت روماتوئید
  • عود بیماری
  • نقص سیستم ایمنی کنترل نشده
  • تماس مکرر با انگل
  • واکنش متقاطع با سایر عفونت‌های انگلی

📉 عوامل کاهش‌دهنده سطح Anti Hydatid Ab (IgG)

  • درمان موفقیت‌آمیز (دارویی یا جراحی)
  • کیست‌های غیرفعال یا مرده
  • نقص شدید سیستم ایمنی
  • مرحله اولیه عفونت
  • ویژگی‌های کیست (کوچک یا منفرد)

⚡ عوامل ایجاد تداخل و نتایج کاذب

  • نتایج مثبت کاذب:
    • واکنش متقاطع با سایر عفونت‌های انگلی
    • بیماری‌های خودایمنی و سیروز
    • عفونت‌های غیرمرتبط و واکسیناسیون اخیر
  • نتایج منفی کاذب:
    • ویژگی‌های کیست (ریوی، مغزی، کوچک یا مرده)
    • نقص سیستم ایمنی و داروهای سرکوبگر
    • مرحله اولیه عفونت
    • خطاهای آزمایشگاهی و اثر پروزون

🔗 لینک‌های مفید